SAHAR

Îranê li Rêxistina Neteweyên Yekbûyî, armanca pêla nû ya buxtanên ku Erebistana siûdî li warê şandina çek û sîlehan bo Yemenê , li Îranê kirine, xalifandina raya giştî ji ser cinayetên hevalbendiya destdirêjkirê siûdî li Yemenê da zanîn.

 Xulamelî Xweşrû, pêncşemiyê şevê li nameyekê bo sekreterê giştî û serokê Konseya Ewlehiyê ya Rêxistina Neteweyên Yekbûyî, buxtanên Erebistanê, derheq rola Îranê li êrişa mûşekî ya Ensarullaha Yemenê bo Riyazê pûç da zanîn û got: Sê endamên  dayim ên  konseya Ewlehiyê ku piştgiriyê didine  îdiayên  Erebistanê li dijî Îranê, bi milyaran dular çekên  bikuj difroşin Erebistanê û ev çek li dijî xelkê sivîl li Yemenê tên  xebitandin. 

 Hema di vî warî de, Sibastiyen Nadot, endamê partiya  Êmanoêl Mekron, serokkomarê Fransayê çend rojan berî niha  li gotûbêja  bi Reutersê re diyar kir: Ev meseleya di rojevê de ye ku  çekên  fransî yên  bo Erebistanê hatine firotinê, li dijî xelkê sivîl ên yemenî hatine xebitandin.

Hevgavê şanoya siyasî û propagendeyî ya Muhemed Bin Selman, welîehdê Rejîma Siûdî li Emerîkayê, ev welata tev Fransa û Brîtanyayê bi awayekî hevpar bi ramanca  garantîkirina  bidestxistina dularên  niftê yên siûdiyan, Îran bi desthebûna li êrişên  vê dawiyê yên mûşekî yên tevgera  Ensarullaha Yemenê bo Riyazê tawanbar kirin. Ev tevger li geftiya dawiyê ya Adara 2018`an  navçên  curbicure Erebistanê mûşekbaran kir.

 Şerê Erebistana Siûdî li Yemenê ku derbasî çaremîn  sala wxe bûye li berûlayên  curbicur  ji bo Riyazê xercên giran hebûye lê di pratîkê de li vî şerî neghêştiye ermancên xwe yên siyasî.

 Kovara  Timesê çapa Inglîzê vê dawiyê nivîsî: Xerca rojane ya  şerê Yemenê bo Erebistanê, 200 milyon dular e, yanê li sê salên buhurî 2016 milyar dular xerc kiriye. Işkesta hevalbendiya  siûdî li şerê Yemenê, dê wextekê xûya bibe ku  tevgera gelanî ya Ensarullaha Yemenê, tevî dorpêçkirina  tam a vî welatî bi avêtina  mûşekê ber bi armancên  stratejîk li Erebistanê ji wan Riyazê  rastê pirsgirêkan aniye.

 Rola piştgiriya çek û sîlehî ya Emerîka, Brîtanya û Fransayê ji şerxwaziya Rejîam  Siûdî li Yemenê,  tenê jibo bidestxistina  dirêv û firotina  çekan bo vê rejîmê didome. Di vê navberê de, cinayetên  Rejîam siûdî li Yemenê ku her  ro berûlayên tezetir  peyd dike,  dilgiraniya  dawakarên qaşo berevaniya ji mafê mirovan nîne û bi xwe şirkê sûça ERebistanê li Yemenê ne. 

 Lê Îran  wek welatekî berpirsiyar hevgavê  hewldana ji bo çareseriya siaysî ya qeyrana Yemenê li bara cinayetên  hevalbendiya  siûdî li Yemenê jibo raya giştî, rewşengerî kiriye.  Hema ev  nihrêîna kêrhatî ya Emerîka, Brîtanya û Fransayê xistiye liv û lebatê rev Rejîma Siûdî  tawanên  pûç li dijî Îarnê bi ramanca  raya giştî ji cinayetan li Yemenê û karesata însanî li cîhanê xistin rojevê.

 Behram Qasimî, berdevkê Wezareta karên derve ya Îranê roja pênşemiyê bal kişand ser vê yekê ku dubarekirina îdiaya  şaş a şandina çek û sîlehan ji aliyê Îarnê bo Yemenê, tu guhertinek li viyana  Îarnê bo rewşengeriya raya giştî ya cîhanê li bara şerê Erebistanê li Yemenê pêk nayne û got: Welatên  derfiroşerê çek û sîlehan bo Erebistanê, êrişên  balefirên  cengê yên siûdî bo xelkê Yemenê, bervaniya ji xwe dizanin ji ber ku şerê Yemenê sûdekeke zêde gîandiye aboriya welatên  derfiroşerê çek û sîlehan bo Erebistanê.

 Piştgiriya ji Erebistanê li şerê Yemenê, tenê firotina  çekên  bikuj û qedxe nagre ber xwe û qonaxên  curbicur digre ber xwe. Welatê ku van rojana bûye mazûvanê Muhemed Bin Selman. roleke  serayî firotina çek û sîlehan bo Erebistanê li şerê Yemenê dilîze.